Иброҳим Оқйўл. Навоий билан Фузулийнинг «Лайли ва Мажнун» асарларининг шакл ва мавзу жиҳатидан муқоясаси

28.05.2024

İbrahim AKYOL. Nevâî ile Fuzûlî’nin Leylâ ve Mecnûn Mesnevilerinin Yapı ve Konu Bakımından Karşılaştırılması. Dil ve Edebiyat Araştırmaları (DEA), Güz, 2019; (20) 267-293.

Maqolada iste’dodli olim Ibrohim Oqyol Alisher Navoiy va Fuzuliyning “Layli va Majnun” masnaviy dostonlarini mavzu va bayon nuqtai nazaridan tahlil qilgan. Shuningdek, “Layli va Majnun” obrazining genezisiga ham alohida toʻxtanilganini koʻrishimiz mumkin. Mavzudan koʻrinib turganidek, ushbu maqola “Qiyosiy adabiyotshunoslik” doirasida olib borilgan va shu asnoda maqolaning kirish qismida Qiyosiy adabiyotshunoslikning ba’zi tadqiqot metodlari haqida ham muhim ma’lumotlar keltirib oʻtilgan. Tadqiqotda Ibrohim Oqyol ikki asarning janr, vazn, qofiya, radif, syujet xususiyatlarini solishtib oʻrgangan. Tadqiqot natijalari bilan maqolada tanishishingiz mumkin.

Olim tadqiqotda ushbu adabiyotlardan foydalangan:

1. Ahdi (2018), Gülşen-i Şu‘arâ, Haz. Süleyman Solmaz, ekitap.ktb.gov.tr, erişim tarihi: 10.10.2019.

2. Akalın, Nazir (1997), “Nizami-yi Gencevi ile Fuzuli-yi Bağdadi’nin Leyli u Mecnun Mesnevilerinin Tartışmalı Mukayesesi” Türkiyat Araştırmaları Dergisi, S.3, Konya.

3. Ali Şîr Nevâî (1996), Leylî vü Mecnûn, Haz: Ülkü Çelik, Ankara. Aytaç, Gürsel (1997), Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi, Ankara.

4. Banarlı, N. Sami (1971), Resimli Türk Edebiyatı Tarihi, C.1, İstanbul.

5. Bayram, Yavuz (2004), “Karşılaştırmalı Edebiyat Bilimi ve Bir Uygulama” Selçuk Üniv., Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Türkiyat Araştırmaları Dergisi, S. 6, Güz.

6. Çapan, Pervin (2005), “Ali Şîr Nevâî ve Fuzûlî’nin Leylâ ve Mecnûn Mesnevilerinin Anlatım Tarzlarının Mukayeseli Tahlili”, I. Uluslararası Karşılaştırmalı Edebiyat Kongresi, 15-17 Ekim 2003, Eskişehir Osmangazi Üniv. Basımevi, Eskişehir.

7. Çetindağ, Yusuf (2011), Ali Şîr Nevâî, İstanbul.

8. Durmuş, İsmail (2003), “Leylâ ve Mecnûn” TDVİA, C. 27, İstanbul.

9. Ercilasun, Ahmet Bican (2011), Başlangıçtan Yirminci Yüzyıla Türk Dili Tarihi, Ankara.

10. Fuzûlî (2004), Leylâ ve Mecnûn, Haz: Muhammet Nur Doğan, İstanbul.

11. Karayazı, Nurgül (2007), Fuzûlî’nin Leylâ ve Mecnûn’unda Tasavvufi Kavram ve Unsurlar, Marmara Üniv., Sosyal Bilimler Enst. İstanbul.

12. Kartal, Ahmet (2013), Doğu’nun Uzun Hikâyesi Türk Edebiyatında Mesnevi, İstanbul.

13. Kefeli, Emel (2006), “Karşılaştırmalı Edebiyat: Tanım, Yöntem ve İncelemeler,” Türkiye Araştırmaları Literatürü Dergisi, (TALİD) C.4, S. 8.

14. Köprülü, M. Fuad ((1989), Edebiyat Araştırmaları, C.II, İstanbul.

15. Latîfî (2000), Tezkiretü’ş-şu‘ara ve tabsıratü’n-nuzamâ, Haz. Rıdvan Cânım, Ankara.

16. Levend, Agah Sırrı (1959), Arap, Fars ve Türk Edebiyatlarında Leylâ ve Mecnûn Hikayesi, Ankara.

17. Mazıoğlu, Hasibe (1956), Fuzûlî-Hafız, Ankara.

18. Mazıoğlu, Hasibe (1986), Fuzûlî ve Türkçe Divanı’ndan Seçmeler, Ankara.

19. Turan, Lokman (2017), Mesneviyi Gazelle Okumak, İstanbul.

20. Uçan Eke, Nagehan (2013), “Klasik Türk Edebiyatında Metinler Arasılık Alanında Bibliyografya Denemesi ve Hasibe Mazıoğlu’nun Fuzûlî-Hafız Örneği” Turkish Studies, S.8/1. 21. Ünver, İsmail (1986), “Mesnevî”, Türk Dili Divan Şiiri Özel Sayısı, S.415,416,417, Ankara.